Menu

EAGAINST.com

Σεισάχθεια και συμμετοχή

1sd

Του Γιώργου Ν. Οικονόμου
[Δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα των Συντακτών, 20 Νοεμβρίου 2014]

Με την έλευση της γενικευμένης χρεοκοπίας έγινε πολύς λόγος για την ανάγκη μίας σημερινής «σεισάχθειας», κατά τα πρότυπα των μεταρρυθμίσεων του Αθηναίου νομοθέτη Σόλωνα, όταν στις αρχές του 6ου π.Χ. διαγράφηκαν τα χρέη και απαγορεύθηκε εφεξής η υποδούλωση των ανθρώπων ένεκα χρεών. Αυτό όμως που δεν συζητήθηκε ήταν το κοινωνικό και πολιτικό πλαίσιο εντός του οποίου έγιναν αυτές οι μεταρρυθμίσεις, καθώς επίσης το σύνολο των μεταρρυθμίσεων αυτών. Χωρίς αυτό το ευρύτερο πλαίσιο η «σεισάχθεια» μένει μετέωρη, όπως πολλά πράγματα στην Ελλάδα, ακόμη και η ίδια η χώρα.

Κατ’ αρχάς αυτό που πρέπει να τονισθεί είναι πως ο Σόλων δεν εμφανίσθηκε από το πουθενά, αλλά τον ανέδειξε η είσοδος του κοινωνικού πλήθους στο πολιτικό προσκήνιο για πρώτη φορά στην ιστορία. Τα κατώτερα στρώματα εξεγέρθηκαν και απαίτησαν αλλαγή της υπάρχουσας κατάστασης, όπως περιγράφει συνοπτικώς ο Αριστοτέλης: «ενώ οι πολλοί ήταν υποδουλωμένοι στους ολίγους, εξεγέρθηκε ο δήμος κατά των ευγενών. Επειδή η σύγκρουση ήταν βίαιη και οι δύο παρατάξεις μάχονταν η μία με την άλλη για πολύ καιρό, εξέλεξαν από κοινού τον Σόλωνα ως μεσολαβητή και άρχοντα και του ανέθεσαν την οργάνωση της πολιτείας». Με άλλα λόγια, έγινε μία κοινωνική-πολιτική εξέγερση των κατωτέρων στρωμάτων κατά των ανώτερων και κατά του υπάρχοντος θεσμικού πλαισίου της αριστοκρατίας που είχε στην κατοχή της το σύνολο σχεδόν της καλλιεργούμενης γης, με αποτέλεσμα πολλοί Αθηναίοι να έχουν καταντήσει δούλοι ένεκα χρεών. Εξέλεξαν λοιπόν ανώτατο άρχοντα τον Σόλωνα το 594/3 ο οποίος προέβη σε ριζικές μεταρρυθμίσεις, που άλλαξαν το κοινωνικό και θεσμικό πλαίσιο.

Πράγματι, εκτός από τη «σεισάχθεια», ο Σόλων αφαίρεσε αρμοδιότητες και εξουσίες από τον Άρειο Πάγο και τις παραχώρησε στα μεσαία και κατώτερα στρώματα. Ο Άρειος Πάγος ήταν ένα αριστοκρατικό συμβούλιο ευγενών-γαιοκτημόνων, ανώτατο κυρίαρχο όργανο που κατείχε και ασκούσε αποκλειστικώς κάθε είδους εξουσία. Ο Σόλων προέβη μεταξύ άλλων σε δύο καινοτόμους πολιτικές αλλαγές, οι οποίες εισήγαγαν το κοινωνικό πλήθος στην πολιτική εξουσία για πρώτη φορά στην ιστορία. Η μία ήταν η είσοδος των κατωτέρων στρωμάτων στην Εκκλησία του δήμου με δικαίωμα στην εκλογή των αρχόντων, οι οποίοι εν τούτοις εκλέγονται μόνο από τα ανώτερα στρώματα. Η άλλη αλλαγή ήταν το δικαίωμα των κατωτέρων στρωμάτων να συμμετέχουν στη δικαστική εξουσία, δηλαδή η ίδρυση για πρώτη φορά των δικαστηρίων των πολιτών.

Η δικαστική μεταρρύθμιση ήταν πολύ σημαντική και κατέστησε τη δικαστική εξουσία των πολιτών κυρίαρχη στην αθηναϊκή πολιτεία, αφού στη δικαιοδοσία της ενέπιπταν όλες οι κοινωνικές και πολιτικές υποθέσεις, με αποτέλεσμα η εξουσία δεν ήταν πλέον αυθαίρετη και ανεξέλεγκτη. Αυτή η ιδέα της δικαστικής εξουσίας που ασκείται από πολίτες – και όχι από επαγγελματίες, όχι από κλειστό συντεχνιακό σώμα – αποτέλεσε την αδιαμφισβήτητη βάση και της δημοκρατικής πολιτείας από το 508 π.Χ (Κλεισθένης): όπως και οι άλλες εξουσίες – εκτελεστική, νομοθετική – έτσι και η δικαστική εκπορεύεται και ασκείται από τον δήμο. Τα βασικά στοιχεία λοιπόν της σολώνειας μεταρρύθμισης ήταν η εξέγερση του κοινωνικού πλήθους με επίμονη απαίτηση για ριζικές αλλαγές που είχε ως αποτέλεσμα τη συμμετοχή των κατωτέρων στρωμάτων στα πολιτικά τεκταινόμενα και κυρίως στη δικαστική εξουσία.

Τα στοιχεία αυτά μπορούν να αποτελέσουν γνώμονα και στις παρούσες δύσκολες κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες. Τηρουμένων των αναλογιών και σήμερα η ουσιαστική εξουσία και ο πλούτος ανήκουν σε μια «αριστοκρατία» του χρήματος (τράπεζες, επιχειρήσεις), των κομμάτων, του κοινοβουλίου, των δικαστών, της εκκλησίας και των ΜΜΕ, που οδήγησαν στο σημερινό γενικευμένο αδιέξοδο. Οι πολλοί ουδεμία ουσιαστική εξουσία ασκούν, αφού όλες οι αποφάσεις λαμβάνονται ερήμην τους και επί πλέον βρίσκονται σε δεινή οικονομική και κοινωνική κατάσταση με μεγάλη ανεργία, φτώχεια, ανασφάλεια και χρέη. Είναι λοιπόν απαραίτητες ορισμένες ριζικές αλλαγές που θα αφαιρέσουν πλούτο και εξουσίες από τις κυρίαρχες εξουσιαστικές ελίτ και θα τα αποδώσουν στην κοινωνία.

Αναγκαία συνθήκη όμως είναι να υπάρξει κοινωνική εξέγερση και απαίτηση για θεσμικές αλλαγές με κύριο στόχο τη συμμετοχή της κοινωνίας σε αυτά που αποφασίζονται και νομοθετούνται ερήμην της, και έχουν δυστυχώς υποθηκεύσει το μέλλον των επόμενων γενεών. Βασική αλλαγή λ.χ. είναι όχι μόνο η ανεξαρτητοποίηση της δικαστικής εξουσίας από την κυβερνητική, αλλά και η εκ βάθρων αναδιάρθρωσή της με συμμετοχή της κοινωνίας. Δεν μπορεί να υπάρξει ουσιαστική αλλαγή προς τη δημοκρατία χωρίς τη συμμετοχή των πολιτών στην εξουσία, άρα και στη δικαστική. Αυτό είναι το σημαντικό δίδαγμα τόσο από τον Σόλωνα όσο και από τον Κλεισθένη. Η ανάγκη αυτή είναι επιτακτική σήμερα, διότι η υπάρχουσα δικαστική εξουσία έχει νομιμοποιήσει όλα τα αντικοινωνικά οικονομικά και πολιτικά μέτρα που ευνοούν σκανδαλωδώς τα ανώτερα στρώματα, ενώ ταυτοχρόνως καθιστούν τα κατώτερα υποτελή και υποταγμένα. Οι αλλαγές δεν μπορούν να γίνουν αν η κοινωνία δεν αποτοξινωθεί από τον κομματισμό και τη νοοτροπία της ανάθεσης σε «αντιπροσώπους». Τα κόμματα και οι βουλευτές δεν έφεραν ποτέ ριζικές αλλαγές προς όφελος της κοινωνίας και της δημοκρατίας. Οι αλλαγές ήλθαν μόνο μετά από αυτόνομους αγώνες του κοινωνικού πλήθους.

Λίγα λόγια για το βραχιολάκι, από Ασύμμετρη Απειλή

electronic-prisoners-bracelets.si

«Θα’ρθεί καιρός, που θα σας πουν να βουλωθείτε με τη βούλα του Σατανά. Να μη βουλωθείτε. Αν βουλωθείτε και στου βοδιού το κέρατο να κρυφθείτε θα σας βρουν». Κοσμάς ο Αιτωλός

Ο σύντροφος Νίκος Ρωμανός με την απεργία πείνας έδωσε μια σκληρή μάχη με οδόφραγμα το ίδιο του το σώμα. Οπωσδήποτε χρειάζεται χρόνος για να κάνουμε έναν ευρύτερο κινηματικό απολογισμό για τα ζητήματα που άνοιξε αυτός ο αγώνας κι επιπλέον δεν πρέπει να μιλάμε με μανιχαϊστικούς όρους νίκης και ήττας, που περισσότερο πολώνουν και θολώνουν τα νερά, παρά μας διαφωτίζουν. Ωστόσο αξίζει να γίνουν ορισμένες, έστω και πρόχειρες, παρατηρήσεις πάνω στον διάλογο που έχει ανοίξει από χθες.

Ο Νίκος Ρωμανός με τον δυναμικό αγώνα που έδωσε κατάφερε να ενεργοποιήσει μαχητικά αντανακλαστικά που βρίσκονταν σε λήθαργο στο ριζοσπαστικό κίνημα των τελευταίων ετών. Απέδειξε πως ο αναρχικός/αντιεξουσιαστικός χώρος είναι ένα εν υπνώσει κίνημα, που χρειάζεται να στριμωχθεί στη γωνία για να ξανακυλήσει ζεστό αίμα στις φλέβες του. Μέσα σε ένα πολύ μικρό χρονικό διάστημα χιλιάδες κόσμου κατέβηκε σε μαζικές/προπαγανδιστικές διαδηλώσεις και δημόσιες παρεμβάσεις, συγκρούστηκε με τις δυνάμεις καταστολής, κατέλαβε δημόσια κτήρια, έκανε νυχτερινούς εμπρησμούς σε καπιταλιστικούς και κρατικούς στόχους, αφήνοντας πίσω τον εξαρχειοκεντρισμό και τον γαντζωμένο στην Στουρνάρη πολιτικό αυτισμό των ειδικών του μαχητικού λόγου στα αμφιθέατρα (ενός λόγου τραγικά αναντίστοιχου από τις πραγματικές πράξεις των φορέων του). Κι αυτή είναι μια πολύ σημαντική παρακαταθήκη που αφήνει πίσω του τόσο ο αγώνας του Ρωμανού όσο και η μαχητική στάση του κινήματος.

Μετά τη λήξη του αγώνα του Ρωμανού (ο οποίος είχε μερικά προβληματικά σημεία που θα πρέπει να συζητηθούν σε έναν εσωτερικό κινηματικό διάλογο, με κυρίαρχο σημείο τη διαμεσολάβηση του κοινού μας αγώνα από έναν σχεδόν παρακρατικό δικηγόρο με περίεργες πολιτικές, δημοσιογραφικές και άλλου είδους άκρες και δομικές σχέσεις με το βαθύ ΠΑΣΟΚ), υπήρξε μια κριτική στην αποδοχή του συντρόφου να κάνει χρήση του συστήματος γεωεντοπισμου (βραχιολάκι). Αν και η κριτική αυτή έχει και αρκετές ορθές προεκτάσεις, ωστόσο βασίζεται σε μια σχεδόν μεταφυσική, μυστικοποιημένη και τεχνοφοβική αντίληψη για το γεωεντοπισμό. Οι φορείς αυτής της (όχι σε όλα άδικης) κριτικής είναι κατα κάποιον τρόπο παρασυρμένοι από την διάχυτη δυστοπική κουλτούρα που έχει καλλιεργηθεί σε ολόκληρη την κοινωνία. Οι σύντροφοι ξεχνούν, όμως, πως το λεγόμενο βραχιολάκι είναι ένας ακόμα κατασταλτικός περιοριστικός όρος, δίπλα σε άλλους και ως τέτοιον πρέπει να τον αντιληφθούμε, ως κομμάτι μιας αλληλουχίας και όχι σαν κάτι ξεκομμένο. Ας κάνουμε, όμως, δυο απλές ερωτήσεις σε όσους ασκούν κριτική στην αποδοχή του Ν. Ρωμανού να φορέσει το βραχιολάκι και ο καθένας ας μιλήσει με τη συνείδησή του:

α) Αν συλληφθεί ο οποιοσδήποτε σε μια διαδήλωση ή σε μια νυχτερινή ζουζουνιά (ή οπουδήποτε αλλού) και του τεθεί το δίλλημα: βραχιολάκι ή προφυλάκιση, θα προτιμήσει να μπει τούφα για να κρατήσει αμόλυντη την επαναστατική του αγνότητα; Να σημειώσουμε επιπλέον πως ο νόμος για το βραχιολάκι ήδη υπήρχε, πολύ πριν την ψήφιση της χθεσινής τροπολογίας, οπότε το ενδεχόμενο να γίνει άμεσα υλοποίηση αυτής της μεθόδου δεν το ανοίγει ο Ρωμανός, όπως λανθασμένα ακούγεται. Απλώς νομοτελειακά κάποιος θα ήταν ο πρώτος. Θα ήταν άδικο, όμως, ο πρώτος (που μάλλον θα είναι ο Ρωμανός) να είναι ο αίρων τας αμαρτίας του χώρου.

β) Θα ήταν προτιμότερο μήπως να μεταφέρουν το Ρωμανό στη σχολή, δυνάμεις των ΕΚΑΜ, ΔΕΛΤΑ, ΜΑΤ και πρασινομπερέδες; Ή μήπως θα κάνουμε και κριτική στο ότι το βραχιολάκι απομακρύνει την ανθρώπινη επαφή με τα όργανα της τάξης;

Και κάποια επιπλέον σχόλια πάνω στο βραχιολάκι:

1) Κανείς δεν το υπερασπίστηκε , όπως κανείς δεν υπερασπίζεται την παρουσία στο τμήμα κάθε μία και 15 του μηνός. Το βραχιολάκι (όπως και η παρουσία στο τμήμα) είναι ένα κατασταλτικό μέτρο. Ως τέτοιο, όμως, είναι κατώτερης βαθμίδας κατασταλτικό μέτρο από τον εγκλεισμό. Όταν το μέτρο αυτό χρησιμοποιείται για αντικατάσταση του εγκλεισμού, δηλαδή για τη μετατροπή του πανοπτικού υπερελέγχου της φυλακής, που εμπεριέχει από φυσική έως ηλεκτρονική επιτήρηση, σε σχετικό έλεγχο μέσω συσκευής γεωεντοπισμού, τότε πρόκειται για προοδευτικό μέτρο. Υπάρχει, όμως, ο άμεσος κίνδυνος να χρησιμοποιηθεί σε αντικατάσταση άλλων περιοριστικών όρων, πράγμα που θα σημάνει και οπισθοχώρηση σε μια συντηρητική κατεύθυνση. Αυτό είναι το πεδίο αγώνα στο οποίο πρέπει να επικεντρωθεί το κίνημα, στην ειδική χρήση του μέσου και όχι σε μια μεταφυσική κριτική του γεωεντοπισμού στη γενικότητά του. Αλλιώς θα πρέπει να κάνουμε έναν αγώνα εναντίον ΟΛΩΝ των περιοριστικών όρων στη βάση της κοινής μας αποδοχής πως ΟΛΟΙ οι περιοριστικοί όροι αποτελούν κατασταλτικά μέτρα.

2) Είναι λάθος να χρεώνεται ο Ρωμανός την εισαγωγή του κινδύνου αντικατάστασης των περιοριστικών όρων χαμηλότερης κατασταλτικής διαβάθμισης με το βραχιολάκι. Είναι ο νόμος Ρουπακιώτη που εισάγει τον κίνδυνο και όχι η τροπολογία Αθανασίου. Το γεγονός πως ένας αναρχικός θα φορέσει πρώτος το βραχιόλι ή πως πρώτη η δική μας πλευρά το έβαλε στο τραπέζι της διαπραγμάτευσης είναι οπωσδήποτε μια σημειολογική ήττα. Αλλά το να μετατρέπουμε την σημειολογική οπισθοχώρηση σε άτακτη φυγή αυτομαστιγώματος και να χρεώνουμε στους εαυτούς μας ευθύνες που δεν μας αναλογούν, δημιουργεί σύγχυση, μιζέρια και ηττοπάθεια.

3) Η ενδεχόμενη εκπαιδευτική άδεια του Ρωμανού ανοίγει ένα ρήγμα στις ειδικές συνθήκες κράτησης. Μικρό μεν, αλλά υπαρκτό.

4) Αυτό το προσβλητικό για έναν άνθρωπο που έδωσε μια μάχη ζωής και πολιτικά κατάπτυστο κείμενο , είναι ένα δείγμα μεταφυσικής κριτικής στο βραχιολάκι. Οι φορείς της «πανανθρώπινης ιδέας» της αναρχίας με τα λογικά άλματα από σύννεφο σε σύννεφο στις νεφέλες της ιδεολογικής καθαρότητας που ζούνε, σε λίγο θα απορρίψουν και την πυξίδα επειδή ανοίγει την κερκόπορτα του γεωεντοπισμού… Η αναρχία, όμως, δεν είναι πανανθρώπινη ιδέα, αλλά κοινωνικό-ταξικό κίνημα, και η βλακεία είναι ακόμα πιο ασφυχτική φυλακή από το βραχιολάκι…

Δημοσιεύτηκαν σε δύο κείμενα, από την Ασύμμετρη Απειλή, α) με τίτλο Είναι το βραχιολάκι η βούλα του ρεφορμιστικού Σατανά;, στις 11/12/14 και β) Μερικά σχόλια επιπλέον πάνω στο βραχιολάκι…, στις 14/12/14

 

Πετάει το λιοντάρι — Για τους κοινωνικούς χώρους της Βενετίας

Tης khalida από το thecricket.gr (μέσω της Γαλαρίας)

Ένα φτερωτό λιοντάρι, με ένα ανοιχτό βιβλίο/ευαγγέλιο παρά πόδας. Αυτό διάλεξαν σαν σύμβολο της Βενετίας. Αφήνω στην άκρη το βιβλίο, για την ώρα, και σκέφτομαι το συμβολισμό ενός λέοντα με φτερά. Το λιοντάρι από μόνο του είναι σύμβολο εξουσίας, δύναμης και επιβολής. Αν του βάλεις και φτερά τι γίνεται άραγε; Δεν είναι η απόλυτη υπεροψία; Η απόλυτη υπερβολή και επίδειξη δύναμης; Άμα το βάλεις να κρατάει και το ευαγγέλιο, δηλαδή έχει και «το θεό βοήθεια», ποιος τολμάει να τα βάλει μαζί του; Υπάρχουν βέβαια θεωρίες, που λένε πως δεν είναι ευαγγέλιο, αλλά το βιβλίο των νόμων. Και πάλι, ένα φτερωτό λιοντάρι που ξέρει τους νόμους, δεν φαντάζει εύκολος αντίπαλος.

Δεν ξέρω αν μας επηρεάζουν τα σύμβολα πιο πολύ απ’ ό,τι τα διαλέγουμε εμείς για να μας χαρακτηρίσουν. Οι ιστορίες λένε πως οι κάτοικοι της Βενετίας, αλλά βάσικα οι έμποροι της Βενετίας, όταν άρχισαν να αναδεικνύονται σαν δύναμη της περιοχής, έψαχναν έναν τρόπο να εδραιώσουν την θέση τους, στην κούρσα για τη δυνατότερη ιταλική πόλη, μετά τη Ρώμη και ιδιαίτερα, απέναντι στο αντίπαλο δέος της Βόρειας Ιταλίας, την Γένοβα. Και πώς αλλιώς να ενισχύσεις το προφίλ σου, πρώιμος Μεσαίωνας γαρ, παρά φιλοξενώντας τη σωρό ενός εξέχοντος μέλους της χριστιανικής παράδοσης; Η Ρώμη καπάρωσε τον Πέτρο, όμως οι Βενετσιάνοι σκέφτηκαν ότι μπορούσαν να τα καταφέρουν καλύτερα. Ένας από τους τέσσερις ευαγγελιστές μπορούσε να γίνει δικός τους. Πήγαν, λοιπόν, με τον ιερό αυτό σκοπό στην Αίγυπτο, βρήκαν τη σωρό του Μάρκου, την κάλυψαν με χοιρινό λίπος, ώστε να εμποδίσουν τους μουσουλμάνους να την αγγίξουν και το σωτήριον 828 μ.Χ., επέστρεψαν θριαμβευτές στην «Γαληνοτάτη».

venice_1

Κι από τότε η Serenisima Republica Veneta, μόνο καυχιέται. Για την ομορφιά της, την μοναδικότητά της, την υπεροχή της, τον ρομαντισμό της, τα κανάλια, τα παλάτια, τις γέφυρές και τον ευαγγελιστή της. Είναι στ’ αλήθεια υπερβολικά όμορφη η Βενετία. Και μοναδική. Αν την καλοκοιτάξεις όμως, μοιάζει με πόρνη πολυτελείας. Σαν ακριβοπληρωμένο, πανέμορφο μοντέλο, που σου επιτρέπει, αν έχεις γεμάτη τσέπη, να γευτείς την ομορφιά της.

Βλέποντας τα κτίρια στην Piazza San Marco και τα αρχοντικά στο Grand Canal σκέφτομαι πως, αν αυτή είναι μια από τις γενέτειρες του καπιταλισμού, η τόση ομορφιά της, δεν μπορεί να είναι ασύνδετη με την παντοδυναμία και μακροημέρευση του οικονομικού αυτού τερατουργήματος. Ένα σύστημα με τόσο σκληρό κι αμίληκτο πυρήνα, χρειάζεται μια τέτοια ομορφιά για να πλασαριστεί. Και προχωρώντας στη σκέψη, είναι άραγε ένα από τα στοιχεία της επιτυχίας του καπιταλισμού, αυτή η επένδυση στην ομορφιά; Κι ακόμη, τι είναι εκείνο που έκανε τους πρώτους καπιταλιστές, τους έμπορους και τους τραπεζίτες της Ιταλίας, να επενδύουν στην τέχνη και στην καλαισθησία;

Σ’ αυτή την πόλη δεν υπάρχουν προβλήματα. Είναι ένας ού τόπος. Χωρίς άστεγους, χωρίς μετανάστες, χωρίς επαίτες. Χωρίς πόνο, χωρίς φτώχεια. Χωρίς παιδιά των φαναριών, αφού δεν έχει καν φανάρια, ούτε αυτοκίνητα, ούτε μποτιλιάρισμα, ούτε μόλυνση. Μόνο ωραία τοπία, το ένα μετά το άλλο, μοναδικά και ανεπανάληπτα σημεία, στημένα σκηνικά για την τέλεια φωτογραφία. Είναι σαν όλα τα προβλήματα να κύλησαν μακριά, μέσα στα θολά νερά των άπειρων καναλιών της.

venice_2

Τα θολά νερά όμως, πάντα κάτι κρύβουν. Έτσι και στη Βενετία, ο τουρίστας που θα μείνει στην επιφανεια, πάνω από τα θολά νερά της Laguna, θα δει μια πόλη παραμυθένιας ομορφιάς και μηδενικής ανέχειας. Εκείνος που θα ψάξει λίγο παραπάνω, μπορεί να βρει τα δύο της πανεπιστήμια και τις ατμοσφαιρικές φοιτητικές περιοχές της, μακριά από τις ορδές με το τουριστομάνι, εκεί που θα πιει το καπουτσίνο του ανάμεσα σε ντόπιους.

Ο άλλος, ο πειραγμένος τουρίστας, θα ψάξει για «κίνημα» στη Βενετία. Πολλοί θα γελάσουν μαζί του, αλλά αυτός θα δικαιωθεί. Στ’ αλήθεια, τα θολά νερά κρύβουν ένα διαμαντάκι. Στη Βενετία σήμερα υπάρχουν τρία κατειλημμένα κοινωνικά κέντρα. Παλαιότερο και πιο δυναμικό το Laboratorioccupato Morion. Στεγάζεται σε ένα υπέροχο κτίριο, το οποίο στο παρελθόν ήταν αρχικά εγκαταλελειμμένο και αργότερα κατάληψη αστέγων. Τα παιδιά του Morion βρίσκονται εκεί ήδη από το 2001. Εντός της κατάληψης έχουν στήσει ένα πολύ ενημερωμένο βιβλιοδισκοπωλείο, ενώ κάθε εβδομάδα κάνουν εκδηλώσεις και πολυ επιτυχημένα πάρτυ. Ο χώρος είναι διακοσμημένος, φυσικά, με αφίσες πολιτικού περιεχομένου και οι δράσεις τους επικεντρώνονται κυρίως στο μεταναστευτικό/ προσφυγικό ζήτημα και στο στεγαστικό πρόβλημα. Η επιτυχία του Morion, όπως μου λέει ο Τ. οφείλεται στη σχέση που έχει αναπτύξει η κατάληψη με τη γειτονιά. Το ίδιο το κτίριο έχει κοινωνική ιστορία και συμβολισμό για την περιοχή. Στο παρελθόν ήταν εγκαταλελειμμένο για πολλά χρόνια, πριν γίνει κατάληψη στέγης και τώρα κοινωνικό κέντρο. Σήμερα η κατάληψη είναι εξωστρεφής και ανοιχτή στο κοινό. Γίνονται συνεχώς εκδηλώσεις και δράσεις που αφορούν τους κατοίκους και τα παιδιά της γειτονιάς.

venice_3

Η βασική μου απορία είναι η σχέση τους με την αστυνομία. Ο Τ. μου εξηγεί ότι στη Βενετία, όπως και σε όλες τις διατηρητέες πόλεις, οι καταλήψεις έχουν ένα εξαιρετικό πλεονέκτημα. Η αστυνομία δεν μπορεί να πραγματοποιήσει επιχειρήσεις εκκένωσης, λόγω της παλαιότητας των κτιρίων. Επιπλέον τα στενά σοκάκια της Βενετίας, καθιστούν αδύνατο τον αιφνιδιασμό και τη συγκέντρωση μεγάλου αριθμού αστυνομικών, όπως και τη χρήση οποιουδήποτε οχήματος. Πέραν αυτών, η γειτονιά είναι πλήρως αλληλέγγυα στην κατάληψη και την υπερασπίζεται όποτε αυτή στοχοποιείται από την αστυνομία.

Χρειάζεται όμως η Βενετία ένα κατειλημμένο κέντρο; Έχει η Βενετία προβλήματα; Το βασικότερο πρόβλημα της πόλης είναι η έλλειψη στέγης. Στην Ελλάδα βλέπεις, το λύσαμε αυτό δίνοντας αντιπαροχή μέχρι και τους καμπινέδες και τώρα έχει ο κάθε Έλληνας το δικό του σπιτάκι και οι πόλεις μας το μαύρο τους το χάλι. Οι Βεντσιάνοι όμως που δεν τη σκέφτηκαν αυτή τη λύση, μετέτρεψαν ολόκληρη την πόλη τους σε ένα εκθαμβωτικό αξιοθέατο. Άμεση συνέπεια αυτού, ήταν η εκτίναξη των τιμών των ακινήτων. Ο ντόπιος πληθυσμός έχει από χρόνια μετακινηθεί στα προάστια πέρα από τη γέφυρα, στο Mestre και στη Marghera, και πάνω στο νησί της Βενετίας μένουν πια 60,000 άνθρωποι. Είναι άλλωστε χαρακτηριστική η εικόνα ερήμωσης που παρουσιάζει η πόλη μόλις πέσει το σκοτάδι. Αυτή τη στιγμή, πάνω στο νησί της Βενετίας διατηρούνται 60 καταλήψεις στέγης στις οποίες μένουν άτομα και οικογένειες. Η παλαιότερη είναι ήδη 10 ετών, όπως μου λένε τα παιδιά του Morion, με περηφάνεια. Υπάρχει όμως ένα στοιχείο το οποίο μου τονίζουν ιδιαίτερα. «Φροντίζουμε οι καταλήψεις να μην γίνονται κέντρα διακίνησης ναρκωτικών. Πριν επέμβει η αστυνομία, έχουμε επέμβει εμείς, οπότε δεν τους δίνουμε τη δυνατότητα να μας στοχοποιήσουν». Μ’ αυτό τον τρόπο διατηρούν και την αλληλεγγύη της γειτονιάς.

Οι άλλες δύο καταλήψεις είναι η L.i.S.C. και η S.a.L.E. Docks, οι οποίες επικεντρώνονται κυρίως σε καλλιτεχνικές δράσεις, εκθέσεις, μαθήματα αυτομόρφωσης, διατήρηση αναγνωστηρίου και βιβλιοθήκης. Όλες οι καταλήψεις της Βενετίας βρίσκονται σε συνεχή εσωτερική επικοινωνία και συντονισμό μεταξύ τους. Το ίδιο συμβαίνει, όπως μου λένε, και με τα περισσότερα κατειλημμένα κέντρα της Ιταλίας. Πραγματοποιούν καθιερωμένες συνελεύσεις μέσω skype για τον συντονισμό των δράσεών τους.

venice_4

Μία από τις πιο προβεβλημένες και επιτυχημένες δράσεις τους πραγματοποιήθηκε τον περασμένο Ιούνιο, σε συνεργασία με τους συντρόφους τους από το Μιλάνο. Το όνομα της επιχείρησης: “No borders train”. Όπως μου λέει η S. σκοπός της επιχείρησης ήταν να συνοδεύσουν 60 πρόσφυγες από την Ιταλία στην Ελβετία, με σκοπό να υποβάλουν εκεί αίτημα ασύλου, βοηθώντας τους να αποφύγουν τους λαθρέμπορους και τους επικίνδυνους δρόμους μετανάστευσης. Συγκέντρωσαν λοιπόν, 180 αλληλέγγυους, έκαναν πολλά πάρτυ και γεύματα ενίσχυσης της δράσης και τελικά αγόρασαν 180+60 εισιτήρια ενός τραίνου με προορισμό την Ελβετία. Η αστυνομία τους καθυστέρησε στην επιβίβαση, τους καθυστέρησε στην αποβίβαση, αλλά δεν μπορούσε να τους αρνηθεί να ταξιδέψουν. Την αιφνιδίασαν. Είχαν άλλωστε όλοι νόμιμα εισιτήρια και οι αλληλέγγυοι ήταν τριπλάσιοι από τους πρόσφυγες. Το σχέδιο ήταν καλοστημένο. Στην Ελβετία, τους κράτησαν 5 ώρες στο σταθμό, οι αλληλέγγυοι με τους πρόσφυγες όμως, είχαν έτοιμα τα αίτήματα ασύλου και τα παρέδωσαν αμέσως στους αστυνομικούς, με αποτέλεσμα οι πρόσφυγες να μην μπορούν πια να απελαθούν, λόγω της ιδιότητας τους ως αιτούντες άσυλο. Η αποστολή στέφθηκε με απόλυτη επιτυχία. Μια επίθεση εκ των έσω στην «Ευρώπη Φρούριο».

Αυτή την εποχή, ο κόσμος των κατειλημμένων κέντρων της Βενετίας επικεντρώνεται σε καταλήψεις δημόσιων κτιρίων και κινητοποιήσεις, ενάντια στην απλήρωτη εργασία των νέων, στις εκθέσεις Expo 2015 Milano, Expo Venice, AQUAE 2015. «Είμαστε φοιτητές, έχουμε προσόντα, δεν είμαστε σκλάβοι, δεν δουλεύουμε δωρεάν», «Αν είναι δωρεάν, δεν είναι δουλειά» είναι μερικές από τις φράσεις που χρησιμοποιούν, ενώ το hashtag τους τα λέει όλα: #‎illavorosipagabastardi. (#ηεργασίαπληρώνεταιμπάσταρδοι).

venice_5

Η συζήτηση με τα παιδιά του Morion έβγαλε κι άλλα πολύ ενδιαφέροντα. Αν πρέπει να σταθώ σε ένα από αυτά, είναι η οργάνωση και η προετοιμασία πριν από τις πορείες. Όπως μου λέει ο Ε. η προετοιμασία αρχίζει μέρες πριν. Όλα τα εφόδια μεταφέρονται σταδιακά στο σημείο της «μάχης». «Δεν κουβαλάμε τίποτα επάνω μας, πέρα από το full face και το κράνος. Φοράμε μόνο μαύρα ρούχα, χωρίς καθόλου διακριτικά. Ακόμη και τα παπούτσια, τα καλύπτουμε με ταινία, στα σημεία που μπορεί να έχουν χρώμα. Κάτω από τα ρούχα φοράμε ένα προστατευτικό στρώμα από ειδικό αφρολέξ, ώστε να μην τραυματιστούμε σε περίπτωση πτώσης ή αν μας χτυπήσουν με γκλόμπ. Πριν αρχίσουν οι «μάχες», κάποιος ανάβει ένα κόκκινο καπνογόνο, ώστε να χαθεί η ορατότητα. Μέχρι να φύγει ο κάπνος, έχουμε φορέσει τα full face και τα κράνη και έχουμε παρατάξει τις ασπίδες μπροστά. Πάντα έχουμε ασπίδες, που καλύπτουν συνήθως δύο ή τρία άτομα μαζί. Είναι πολύ σημαντικές γιατί έτσι προστατευόμαστε από τους τραυματισμούς και τις συλλήψεις και προστατεύουμε την υπόλοιπη πορεία. Οι μπροστινοί κρατάνε τις ασπίδες και οι πίσω «ρίχνουν». Αν θες να επιτεθείς, πρέπει να προστατεύσεις και τον κόσμο σου. Όχι να βγαίνεις, να ρίχνεις και να γυρνάς μέσα στο πλήθος, εκθέτοντας όλους τους άλλους σε κίνδυνο σύλληψης και ξυλοδαρμού. Είμαστε εξαιρετικά προσεκτικοί, να αποφεύγουμε τις συλλήψεις, κι αν μας πιάσουν να το ξέρουν οι σύντροφοί μας. Είναι πολύ σκληρή η αστυνομία. Δεν ξέρεις πόσοι «τυχαίοι» θάνατοι έχουν συμβεί σε αστυνομικά τμήματα».

Οι εικόνες από τις συλλήψεις και το ξύλο στο σωρό, στις τελευταίες πορείες στην Αθήνα, μου έρχονται αναπόφευκτα στο μυαλό. Πόσο απροστάτευτο γυρνάει εκεί έξω, στο δρόμο, το ελληνικό κίνημα; Η περιφρούρηση μιας πορείας δε θα έπρεπε να είναι μόνο ζήτημα του ΚΚΕ. Ως πότε θα πηγαίνουμε στις πορείες σαν πρόβατα επί σφαγή; Έχουμε άραγε να διδαχθούμε από τα κινήματα των γειτονικών χωρών, που έχουν δοκιμάσει εναλλακτικές πρακτικές στην πράξη; Οι αναλογίες δεν είναι εύκολες, φυσικά, αλλά η χαρά της ανακάλυψης νέων τρόπων αντίστασης, είναι πηγαία. Πόσο μάλλον όταν οι ανακαλύψεις γίνονται στο τελευταίο μέρος που θα περίμενες, δίπλα σε ένα βενετσιάνικο κανάλι την ώρα του πιο όμορφου ηλιοβασιλέματος που έχουν δει τα μάτια σου.

A rivederci compagni!

Ένας λαός αναζητά την ελευθερία και τη δημοκρατική αυτονομία

Πρόκειται για μετάφραση του κειμένου «A people’s quest for freedom and democratic autonomy«. Μετάφραση και επιμέλεια από mitsubishi.

Το πρωτότυπο κείμενο δημοσιεύτηκε το Μάρτιο του 2014 από το Εθνικό Κογκρέσο του Κουρδιστάν (KNK). Το ΚΝΚ είναι ένας συνασπισμός οργανισμών από όλη την Ευρώπη, που σχηματίστηκε από εξόριστους Κούρδους πολιτικούς, δικηγόρους και ακτιβιστές οι οποίοι δουλεύουν για να προωθήσουν μια ειρηνική πολιτική λύση στο Κουρδικό Ζήτημα. Τα κεντρικά γραφεία του ΚΝΚ βρίσκονται στις Βρυξέλλες, αλλά διαθέτει επίσης γραφεία σε πολλές μεγάλες πόλεις, φέρνοντας έτσι σε επαφή αντιπροσώπους από όλες τις Κουρδικές περιοχές για να ασκήσουν πίεση σε κυβερνήσεις χωρών, στην Ε.Ε, στα Ηνωμένα Έθνη και σε άλλους διεθνείς οργανισμούς. Στόχος του ΚΝΚ είναι να ευαισθητοποιήσει τον κόσμο για την κατάσταση στο Κουρδιστάν μέσω των Μ.Μ.Ε. και των δημοσίων φόρουμς και να δουλέψει με πολιτικούς, ομάδες ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ΜΚΟ, για να επιστήσει την προσοχή σε πολιτικά ζητήματα και παραβάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο Κουρδιστάν[1].

Η κατάσταση στη Συρία είναι λίγο πολύ γνωστή σε όλους. Σε αυτό τον εμφύλιο πόλεμο τα στρατόπεδα δεν είναι μόνο δύο. Από τη μία η κυβέρνηση Άσαντ και από την άλλη όλοι όσοι επιθυμούν την ανατροπή της, έχοντας ο καθένας διαφορετικές σκοπιμότητες. Οι Κούρδοι της Συρίας όμως εν μέσω αυτής της σύρραξης, παίρνουν την απόφαση να οργανωθούν και δημιουργήσουν μια πιο δίκαιη για αυτούς κοινωνία. Η ήδη πολύχρονη κυβερνητική καταστολή και οι συνεχιζόμενες απόπειρες εξάλειψής τους, ακόμα και πριν πάρει η οικογένεια Άσαντ την εξουσία στη Συρία, ο κυριολεκτικός βομβαρδισμός τους από τους υποστηρικτές του Ισλαμικού Κράτους και οι αμέτρητες απώλειες ανθρώπινων ζωών που αυξάνονται μέρα με τη μέρα, κάνουν την προσπάθειά τους ακόμα πιο δύσκολη.

Το κείμενο αυτό είναι γραμμένο από Κούρδους που δε βρίσκονται στη Ροζάβα και πιθανόν η γνώμη τους να μην εκφράζει απόλυτα τους κατοίκους της. Ωστόσο και μόνο ως πηγή πληροφόρησης το «ντοσιέ» (όπως το ονομάζουν) αυτό είναι μια χρήσιμη αναδρομή στο σύγχρονο Κουρδικό Ζήτημα στη Συρία. Από τα σημαντικότερα σημεία του κειμένου είναι τα παραδείγματα των μέσων που χρησιμοποίησε το καθεστώς Άσαντ για τον αφανισμό των Κούρδων σε όλα τα επίπεδα και η παρουσίαση του τρόπου με τον οποίο οργανώθηκαν οι Κούρδοι τον τελευταίο χρόνο. Χαρακτηριστικά όπως η δημιουργία των αυτόνομων καντονίων, που είναι ένα είδος ομοσπονδιακών άτυπων κρατών (αν και η λέξη κράτος δεν αρμόζει στην περίπτωση αυτή), η επιθυμία συνύπαρξης διαφορετικών εθνοτήτων και θρησκειών, η (φαινομενικά τουλάχιστον) ισχυρή θέση των γυναικών, που καταλαμβάνουν τις ίδιες πολιτικές θέσεις με τους άντρες και δημιουργούν δική τους μονάδα προστασίας (YPJ), και η συχνή επανεκλογή αντιπροσώπων προς αποφυγή του σφετερισμού εξουσίας, δίνουν τις βάσεις για μια αρκετά ελευθεριακή κοινωνία. Φυσικά κανείς δεν μπορεί να προβλέψει πώς θα εξελιχθεί η περίπτωση της Ροζάβα, αλλά προς το παρόν δεν μπορούμε παρά να συμφωνήσουμε πως αξίζει να προσέξουμε παραπάνω την περίπτωσή της.

Πηγές:

1.Peace in Kurdistan: «Kurdistan National Congress (KNK)», (2/12/2014)

Αναδημοσίευση από blackuroi.gr

Potlatch #15: Αρχιτεκτονική για τη Ζωή

constant-and-the-situationist-international1

Αρχιτεκτονική για τη Ζωή

Στο τεύχος αυτό δημοσιεύουμε αποσπάσματα από το βιβλίο του Άσγκερ Γιορν “Εικόνα και Μορφή”, το οποίο αναφέρεται στην αρχιτεκτονική και στο μέλλον της. Έχουμε αναδείξει επανειλημμένως το συγκεκριμένο ζήτημα σε αυτές τις σελίδες (βλ. ιδίως το άρθρο “Επόμενος Πλανήτης” στο τεύχος 4 και το άρθρο “Ουρανοξύστης από τις Ρίζες” στο τεύχος 5 του Potlatch).

Μεταφράσαμε την πρόσφατη Ιταλική έκδοση που μας έστειλε ο Άσγκερ Γιορν, η οποία έχει μεταφραστεί από τα Δανικά.

Η χρησιμότητα και η λειτουργία θα είναι πάντα το σημείο αφετηρίας κάθε ουσιαστικής κριτικής. Το ζήτημα είναι απλώς να μετασχηματιστεί το πρόγραμμα του Λειτουργισμού.

…Οι Λειτουργιστές αγνοούν την ψυχολογική λειτουργία του περιβάλλοντος… Η όψη των κτιρίων και των αντικειμένων που χρησιμοποιούμε και διαμορφώνουν το περιβάλλον μας έχουν μια λειτουργία ξεχωριστή από την πρακτική τους χρήση.

…Εξαιτίας της αντίληψής τους για την τυποποίηση, οι Λειτουργιστές Ορθολογιστές πίστευαν ότι ήταν δυνατό να επιτευχθούν οι ιδανικές, οριστικές μορφές των διάφορων αντικειμένων που είναι χρήσιμα για τους ανθρώπους. Οι μέχρι σήμερα εξελίξεις έχουν δείξει ότι αυτή η στατική αντίληψη ήταν εσφαλμένη. Πρέπει να φτάσουμε σε μια δυναμική αντίληψη των μορφών και να αντιμετωπίσουμε το γεγονός ότι όλες οι ανθρώπινες μορφές βρίσκονται σε μια αδιάκοπη κατάσταση μετασχηματισμού. Το λάθος των Ορθολογιστών ήταν ότι δεν κατανόησαν πως ο μοναδικός τρόπος να αποφύγουμε την αναρχία της αλλαγής είναι να αποκτήσουμε επίγνωση των νόμων που διέπουν το μετασχηματισμό και να τους εφαρμόσουμε.

…Είναι σημαντικό να καταλάβουμε ότι αυτός ο συντηρητισμός των μορφών είναι εντελώς παράλογος διότι δεν προκύπτει από την άγνοια της οριστικής μορφής ενός αντικειμένου αλλά μάλλον από το γεγονός ότι οι άνθρωποι ταράζονται όταν δε βρίσκουν κάποιο ήδη διαπιστωμένο (déjà vu) στοιχείο σε ένα ανοίκειο φαινόμενο… Ο ριζοσπαστισμός των μορφών προκύπτει από το γεγονός ότι οι άνθρωποι στενοχωριούνται όταν δε βρίσκουν κάποιο απρόβλεπτο στοιχείο σε ένα γνωστό φαινόμενο. Θα μπορούσε κάποιος να θεωρήσει παράλογο αυτόν το ριζοσπαστισμό αλλά δεν πρέπει να παραβλέπουμε το γεγονός ότι οι ανακαλύψεις καθίστανται δυνατές μόνο χάρη σε αυτή την ανάγκη του ανθρώπου.

Η αρχιτεκτονική παραμένει το έσχατο επίτευγμα της πνευματικής και καλλιτεχνικής εξέλιξης, η υλοποίηση ενός ορισμένου οικονομικού σταδίου. Η αρχιτεκτονική δημιουργία είναι το τελικό σημείο πραγμάτωσης οποιασδήποτε καλλιτεχνικής προσπάθειας, διότι οδηγεί στην κατασκευή ενός περιβάλλοντος και στην εδραίωση ενός τρόπου ζωής.

Potlatch #15, 22 Δεκέμβρη 1954