Laissez faire, security, and liberalism: revisiting December 2008

In December 2008, Athens became world news for the first time in recent years, for a reason that was soon overshadowed by the financial and debt crisis that came immediately after. I think it would be useful to revisit this event now, when it is not so loaded any more in terms of public attention and affect. This reason was a totally unpredicted, contingent event: the pointless murder of a youngster by a policeman, which sparked a wave of massive and angry protests for several days in Athens –including in neighbourhoods where no demonstrations had ever taken place in living memory- as well as in all major Greek cities, and several minor ones.

Νέοι θεσμοί και πολιτικά σώματα – συνέντευξη του David Graeber

Τα τελευταία χρόνια είδαμε ένα είδος συνεχών μικρών ‘68. Οι εξεγέρσεις ενάντια στον κρατικό σοσιαλισμό οι οποίες ξεκίνησαν στην πλατεία Τιενανμέν και κορυφώθηκαν με την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης ξεκίνησαν κατ’ αυτό τον τρόπο, αν και γρήγορα εκτράπηκαν στη μεγαλύτερη καπιταλιστική ενσωμάτωση του επαναστατικού πνεύματος της δεκαετίας του ‘60, η οποία έγινε γνωστή ως ‘’νεοφιλελευθερισμός’’. Μετά την παγκόσμια Ζαπατιστική επανάσταση – από τους ίδιους επονομαζόμενη 4ος παγκόσμιος πόλεμος – η οποία άρχισε σαν ένα μίνι ΄68, η διαδικασία έγινε τόσο πυκνή και ταχεία που έμοιαζε σχεδόν θεσμισμένη: Seattle, Genova, Cancun, Quebec, Hong Kong …Και καθ όσον το κίνημα No Global ήταν πραγματικά θεσμισμένο, δεδομένου του ότι στη δημιουργία του συνέβαλλαν τα παγκόσμια δίκτυα και οι Ζαπατίστας, κατέστη ένα είδος μικρού πραγματοποιημένου αναρχισμού, στηριζόμενου στις αρχές της αποκεντρωμένης άμεσης δημοκρατίας και της άμεσης δράσης.

Max Horkheimer: Λυκόφως (αποσπάσματα)

Κατά συνέπεια, ο καθένας που έχει τα μάτια του ανοικτά και λιγοστά χρήματα στο πορτοφόλι του εξοικειώνεται συχνά με αυτήν τη φιλοσοφική έννοια. Π.χ. ζητά από κάποιον γνωστό του να προσληφθεί στην επιχείρησή του. Αυτό δεν έχει απολύτως καμία σχέση με τη φιλοσοφία. Όμως, ο γνωστός συνοφρυώνεται και παραπέμπει στην αντικειμενική αδυνατότητα· η επιχείρηση πηγαίνει χάλια, πρέπει μάλιστα να απολύσει πολλούς εργαζόμενους. Ο αιτών δεν πρέπει να του κρατάει κακία, διότι δεν είναι στο χέρι του, η ελευθερία του δεν φθάνει τόσο μακριά.

Κροπότκιν – Αλληλοβοήθεια

Η μελέτη του Πέτρου Κροπότκιν «Αλληλοβοήθεια: Ένας παράγοντας εξέλιξης», που δημοσιεύθηκε το 1902, αποτελεί μια απάντηση σ’ αυτή τη μονόπλευρη αντίληψη της εξέλιξης, ειδικά όπως αυτή παρουσιάστηκε από τον διάσημο συνεργάτη του Δαρβίνου, τον Τόμας Χάξλεϋ. Ο τελευταίος είχε γράψει ένα άρθρο με τίτλο «Ο αγώνας για την επιβίωση στην ανθρώπινη κοινωνία» (1888). Αυτό το άρθρο είχε εξοργίσει πάρα πολύ τον Κροπότκιν. Το θεώρησε ως μια ωμή έκφραση της φιλοσοφίας του οικονομικού φιλελευθερισμού και ως έναν εκφυλισμό των ιδεών του Δαρβίνου. Έτσι, στο έργο του «Αλληλοβοήθεια» ο Κροπότκιν προσπάθησε να δείξει ότι και στο ζωικό βασίλειο και στις ανθρώπινες κοινωνίες, σε όλη τη διάρκεια της ιστορίας

Ζίγκμουντ Μπάουμαν: Η εποχή μας είναι ξανά μια εποχή φόβων

Παράξενη αλλά τόσο κοινή και οικεία σε όλους μας είναι η ανακούφιση που νιώθουμε, και η αιφνίδια συρροή ενέργειας και θάρρους, όταν μετά από μεγάλο χρονικό διάστημα ανησυχίας, αγωνίας, σκοτεινών προαισθημάτων, ημερών γεμάτων φόβο και άγρυπτων νυχτών, αντιμετωπίζουμε τελικά τον πραγματικό κίνδυνο: μια απειλή την οποία μπορούμε να δούμε και να αγγίξουμε. Ή ίσως αυτή η εμπειρία να μην είναι τόσο παράξενη όσο φαίνεται αν, επιτέλους, μαθαίνουμε τι κρυβόταν πίσω από αυτό το ασαφές αλλά πείσμον αίσθημα κάποιου πράγματος φρικτού και προορισμένου να συμβεί…

Συνέντευξη της Aναρχικής Επαναστατικής Δράσης (DAF) στο Κομπάνι

Εδώ και δύο χρόνια, στη Ροτζάβα του ανατολικού Κουρδιστάν, οικοδομούνται τα θεμέλια της κοινωνικής επανάστασης. Έχοντας αυτό κατά νου, είναι δύσκολο να αγνοήσουμε το γεγονός ότι η βάση της επίθεσης εναντίον του Κομπάνι είναι οι πολιτικές σκοπιμότητες του Τουρκικού Κράτους και του διεθνούς καπιταλισμού. Οι Abdülmelik Yalcin and Merve Dilber από την Αναρχική Επαναστατική Δράση (Revolutionary Anarchist Action) βρέθηκαν στο Suruc στα σύνορα με το Κομπάνι, από τη πρώτη μέρα της αντίστασης εναντίον των προσπαθειών συσκότισης της επανάστασης του λαού, σε ένδειξη αλληλεγγύης με τους ανθρώπους της περιοχής. Μιλήσαμε μαζί τους για την αντίσταση του Κομπάνι και για την Επανάσταση στη Ροτζάβα.

Το τέλος της αριστεράς

Άρθρο του Γιώργου Οικονόμου που αρχικά δημοσιεύτηκε τον Οκτώβριο του 2010 στο περιοδικό “Πολίτες”. Παραμένει επίκαιρο όσο ποτέ, καθώς η κριτική που ο συγγραφέας ασκεί στα διάφορα αριστερά σχήματα και συνιστώσες όχι μόνο έχουν επαληθευτεί τέσσερα χρόνια μετά, αλλά πάνω απ’ όλα, επιβεβαιώνουν τους λόγους που η προσκόλληση των κινημάτων και των πολιτικών δράσεων σε ιδεολογήματα που έχουν ως βάση τους κάποιο αριστερό κόμμα ή οργάνωση, ή κάποια ιδεολογία αντίστοιχα η οποία δεν έρχεται σε σύγκρουση με το θεσμισμένο τρόπο διακυβέρνησης και ρύθμισης της δημόσιας ζωής, οδηγούν όχι στη ρήξη με το υπάρχον πολιτικό σύστημα αλλά αντιθέτως στοχεύουν στην αλλαγή της διαχείρισης των ίδιων κοινωνικών διεργασιών με διαφορετικό απλά τρόπο.

Εικόνες από το νέο πανεπιστήμιο του όχλου και του ολοκληρωτισμού και οι προοπτικές για ένα νέο δημιουργικό κίνημα

Τα όσα συνέβησαν τις τελευταίες εβδομάδες στα πανεπιστήμια των Αθηνών αλλά και ευρύτερα, και ειδικότερα στη Φιλοσοφική Σχολή το πρωινό της Πέμπτης 16/10 είναι κατά τη γνώμη μας ενδεικτικά μιας νέας κατάστασης, η οποία δημιουργείται κι εδραιώνεται στα πανεπιστήμια. Είναι πολύ δύσκολο να διατυπωθεί μια ψύχραιμη και συνεκτική αποτίμηση των γεγονότων σε τόσο μικρή χρονική απόσταση μετά από αυτά, ειδικά όταν είναι τόσο πρωτόγνωρα. Κρίνουμε, όμως, ότι μία αποτίμηση είναι απαραίτητη, καθώς αντιλαμβανόμαστε τις νέες εξελίξεις ως συμπύκνωση μιας διαδικασίας που επεκτείνεται πολύ πέρα από το στενό ορίζοντα των ίδιων των συμβάντων. Με αυτό μας το κείμενο επιχειρούμε, λοιπόν, μια πρώτη ψηλάφηση του νέου καθεστώτος, στο οποίο περιέρχονται τα πανεπιστήμια και (ακόμη πιο σημαντικό κι επιτακτικό) την ανταγωνιστική πολιτική πρακτική που απορρέει από αυτό.

Παράδοση και Πρόοδος: το ζήτημα του ξεπεράσματος των ορίων

Από την αρχή της πολιτικής μας διαδρομής προσπαθούμε με κάθε δυνατό τρόπο να τονίζουμε πως τα σημερινά κοινωνικά διακυβεύματα είναι ταυτόχρονα πολιτικά και πολιτιστικά -κοντολογίς ανθρωπολογικά- με τρόπο μάλιστα αξεδιάλυτο. Η αργή αποσύνθεση των κοινωνιών μας (καθεαυτό δυτικών αλλά και εκείνων της δυτικής περιφέρειας) θέτει επιτακτικά το ζήτημα του είδους της κοινωνίας που θα μπορούσε να τις αντικαταστήσει. Παράλληλα, η ενεργητική συμμετοχή της πλειοψηφίας του κόσμου στην αναπαραγωγή της κυρίαρχης κοινωνικής θέσμισης…

Επανιδρύοντας την κοινωνία: Αποανάπτυξη, Άμεση Δημοκρατία, Αυτοδιαχείριση

Tι είναι η αποανάπτυξη; Ποιο κομβικό ρόλο παίζει στην άμεση δημοκρατία; Πώς σχετίζεται με το έργο του Κορνήλιου Καστοριάδη; Σ’ αυτά τα ερωτήματα απάντησε ο ομότιμος καθηγητής του πανεπιστημίου Paris-Sud και θεωρητικός του ρεύματος της αποανάπτυξης, Serge Latouche, στην ομιλία του με θέμα “Επανιδρύοντας την κοινωνία: Αποανάπτυξη, άμεση δημοκρατία, αυτοδιαχείριση”. Ακολουθούν μερικά αποσπάσματα. Αποσπάσματα από την ομιλία του Σερζ Λατούς στη Θεσσαλονίκη…